Our Publications/Articles

# Name Author Category Publisher Year
1 Fonetik ve Semantik Yapılarla ATA Elyazması – Peçenek Türkçesi Üzerine Bir Tartışma
Download
Ahmet Ardıç ATA Manuscript turkicresearch.com 2025
Description: Bu çalışma, ATA elyazmasının transkripsiyon sürecinde elde edilen erken dönem bulgulara dayanarak, metinde Eski Türkçeye özgü fonetik ve semantik yapıların varlığını ortaya koymaktadır. Özellikle /B/ ve /F/ seslerinin /P/ biçiminde kullanımı, metnin Peçenek Türkçesiyle yazılmış olabileceğine dair önemli ipuçları sunmaktadır. Sözcük-görsel eşleşmeleri, bitki adları ve özel isimler üzerinden yapılan analizler, ATA elyazmasının belirli bir coğrafyaya ait olabilecek Eski bir Türk lehçesiyle yazıldığına işaret eden dilbilimsel bulgular sağlamaktadır. Bu bağlamda, çalışmada hem fonetik örnekler hem de semantik bütünlük taşıyan cümle yapıları sunularak, ATA elyazmasının Türk dili tarihi içindeki yeri yeniden değerlendirilmektedir. Çalışma, yalnızca Eski Türkçe uzmanlarına değil, aynı zamanda Türk dilinin tarihsel evrimini inceleyen tüm araştırmacılara açık bir tartışma zemini sunmayı amaçlamaktadır. / This study presents early findings from the transcription process of the ATA manuscript, revealing phonetic and semantic structures characteristic of Old Turkic. In particular, the use of /P/ in place of /B/ and /F/ sounds offers significant clues suggesting that the manuscript may have been written in Pecheneg Turkish. Analyses of word-image pairings, plant names, and proper nouns provide linguistic evidence pointing to an Old Turkic dialect potentially linked to a specific geographic region. Within this framework, the study offers both phonetic samples and semantically coherent sentence structures to reassess the ATA manuscript’s place in the history of the Turkic language. The research aims to foster an open platform for scholarly discussion not only among specialists in Old Turkic but also among researchers interested in the historical evolution of the Turkic linguistic tradition.
2 ATA (Voyniç) Alfabesi Temel ve Hece Harfleri Bağlamında 2025 Yılı Okuma Çalışmaları: Fonetik Aralık Sınama Tabloları / Phonetic Range Evaluation Tables for 2025 Reading Studies in the Context of the ATA (Voynich) Alphabet’s Basic and Syllabic Characters
Download
Ahmet Ardıç ATA Manuscript turkicresearch.com 2025
Description: Bu makale, ATA alfabesiyle yazılmış Voynich (ATA) elyazmasındaki harflerin fonetik değerlerinin çözümlemesine odaklanmaktadır. Çalışmamız, yaklaşık 600 yıllık ATA harflerinin günümüz Türkiye Türkçesiyle fonetik açıdan karşılaştırmalı transliterasyon (Latin harfleri) eşleştirmelerini tanımlamayı amaçlamaktadır. Türkçeye özgü ünlü uyumu ve fonetik harmoni ilkeleri doğrultusunda çoklu okuma varyantları değerlendirilmekte; önerilen ses değerleri, dil bilimi metodolojisine uygun biçimde sunulmaktadır. ***** / ***** This article focuses on the phonetic value analysis of the characters found in the Voynich (ATA) manuscript written in the ATA alphabet. Our study aims to define comparative transliteration equivalents (in Latin script) of approximately 600-year-old ATA characters in relation to the phonetic structure of contemporary Türkiye Turkish. Multiple reading variants are evaluated in accordance with the principles of vowel harmony and phonetic harmony unique to the Turkish language, and the proposed phonetic values are presented within a linguistic methodology framework.
3 ATA Elyazması ve Osmanlı Tuğrasında Hece Harflerinin Çok Heceli Yapılanışı: Yapısal Bir Karşılaştırma
Download
Ahmet Ardıç ATA Manuscript Türk Kültürünü Araştırma Enstitüsü > Türk Kültürü ISSN: 1300-3372 Kuruluş Tarihi: Kasım 1962 Yıl 63, Yeni Seri Cilt XVIII, Sayı 2 2025
Description: Türk Kültürü, hakemli bir yayındır. Türk Kültürü’nde yayınlanmak üzere gönderilen özgün makaleler, YAYIN KURULU tarafından incelendikten sonra konunun uzmanı iki hakem tarafından değerlendirilir. Bu çalışma, ATA (Voynich) elyazmasındaki hece-harflerin yapısal özelliklerini ve çoklu heceli sözcük işaretleriyle tümce oluşturma biçimlerini incelemektedir. Osmanlı tuğrası ile Voynich elyazması hece harfleri arasında bazı görsel ve yapısal benzerlikler kurularak, tarihsel yazı geleneklerinde kodlama amaçlı metin üretimi, okuması zorlaştırılmış alfabe yaratımı ve istihbarat amaçlı gizli yazışma gibi olgular karşılaştırmalı olarak ele alınmaktadır. ATA elyazmasındaki fonetik değerlerin oluşumu ve yazım teknikleri, tuğra yazı biçimiyle örtüşmeler göstermektedir. Özellikle Fatih Sultan Mehmed’in çocukluk dönemine ait bir defterde yer alan tuğra tasarımıyla yapısal paralellikler dikkat çekicidir. Bu bağlamda çalışma, ATA elyazmasının Türk dil tarihi ve tarihsel paleografi açısından daha iyi anlaşılmasına katkı sağlayabilecektir. Ayrıca, bu konuları gelecekte çalışacak olan araştırmacılara, araştırmamızın mevcut aşamasında elde edilmiş belirli bulguları sunmayı ve konu detayını da bilimsel tartışmaya açmayı amaçlamaktadır.
4 Hint Avrupa Dillerine Geçen TAMGA Sözcüğümüz ve TAMPON, TIKAÇ, TAPA ve TAKMAK Sözcüklerinin Olası Ortak Kökeni Hakkında Bir Yazı
Download
Ahmet Ardıç Türkçe Etimoloji turkicresearch.com 2026
Description: Günümüzde, birbirinden farklı fiillerden türediğini düşündüğümüz ve farklı dillerde çeşitli biçimleri görülen bazı sözcüklerin esasen yazı öncesi sözlü dil tarihinde ortak bir kök sözcükten türemiş olabileceğini düşünmekteyim. Öyle ki, bu şekilde düşünmemizi sağlayan fonetik ve semantik ortaklıklar gösteren yapılara dikkat çektiğimiz bu yazımızda Hint-Avrupa dillerine de geçmiş olan TAMGA, TAMPON, TIKAÇ, TAPA ve TAKMAK sözcüklerinin olası en eski ortak kökeni hakkında düşüncelerimi yazıyorum. Böylece, birbirinden farklı köklere bağlı biçimde açıklanmış olan bazı sözcüklerin olası ortak kökü hakkında düşüncelerimi dilbilimcilerin eleştirisine sunuyorum ve sözcüklerin tarihine farklı bir biçimde bakabileceğimize işaret ediyorum.
5 Does the word "horse" really originate from Indo-European PIE roots? Or, do the scientific comparison methods used by linguists to explain this give them an almost infinite range of phonetic choices?
Download
Ahmet Ardıç Diğer turkicresearch.com 2026
Description: "HORSE" Kelimesinin Kökeni "HORSE” (at) kelimesi gerçekten de Hint-Avrupa dillerine (PIE köklere) mi dayanıyor? Yoksa dilbilimcilerin bunu açıklamak için kullandıkları bilimsel karşılaştırma yöntemleri onlara neredeyse sonsuz sayıda fonetik seçenek mi sunuyor? Bu makale Hint-Avrupa dilleri denilen dillerde görülen, sözcük kökeni bilinmeyen ve AT anlamına gelen HORSE sözcüğünün Çuvaş Türkçesinin fonetik biçimiyle yakınlığına dikkat çekerek sözcüğün Türkçe köklerde bulunabileceğine işaret etmektedir. Öyle ki, göçebe boyları Asya ve Avrupa’ya ve de Anadolu’ya dağılmış olan Çuvaş ağızlarındaki Türkçe fonetik biçimiyle AT anlamına gelen sözcüğün nasıl kullanıldığına bakalım. Çuvaş-Türkçesinde hasirag (bazı boylarda üç yaşındaki sığır, düve’ anlamıyla da kullanılan) sözcük esasen kısrak sözcüğüyle ilgilidir. KISRAK sözcüğünün fonetik biçimi Çuvaş Türkçesinde HASIR-ag (*XOSRA) biçimindedir. Batılı dil bilimcilerin inceleme alanına almadığı Türkçe biçimi ile bu sözcüğün Batılı dil bilimcilerin açıkladığı (fakat yazılı biçimini gösteremediği ve varsayım fonetik biçimi üreterek açıkladığı ses değerleriyle) Proto-Germen *harss-' ve Eski İskandinav hross, sözcüğüyle açıklanmaktadır ki bunlar çok büyük bir olasılıkla esasen kökeni Türkçe olan bu sözcüğün alıntılayan dillerde evrildiği fonetik biçimlerdir. Kısrak sözcüğünü Kaşgarlı Oğuzca bir örnek olarak kitabına alır. Doğal olarak daha çok Oğuz sahalarında yaygın ve birincil kullanımı beklenirken, neredeyse bütün lehçelerde kimi zaman birinci, kimi zaman da ikinci derecede kullanım alanına sahiptir. Kısrak sözcüğü tarihî ve yaşayan lehçelerde ḳısraḳ, ḳıṣraḳ, ḳısır kısrac, kıstrak, qısraq, qısırak, gısrag, gısrah, hasirag, kissra, kĩsre, kısırak, hızırah, kızırak biçimlerinde görülmektedir. Öyle ki, burada, kısrağın, kısır+ak birleşiminden oluştuğu genel bir kabuldür. Yaşar Çağbayır eklendiği kelimeye darlık, küçüklük anlamları katarak yeni isimler yapan +ak ekinin kısır adı üzerine gelmesini yolak, oğlak örneklerinden yararlanarak açıklar (Çağbayır, 2007, s. 162). Hasan Eren kısır ‘döl vermeyen’ + ak küçültme eki birleşimini uygun görür. Hasan Eren başlangıçta kulanlamamış genç dişi atlara kısrak adının verildiğini, sonradan kulanlamış ve kulanlamamış ayrımının göz ardı edildiğini, zamanla kısrağın ‘döl veren dişi at’ anlamını kazandığını ifade etmiştir. DAHA AYRINTILI BILGI IÇIN MAKALEYI OKUYABILIRSINIZ.
6 Türkçe ve PIE Kökleri Arasında Fonetik ve Semantik Paralellikler: sta- Kökü ile Türkçe iz-te-en ve üst- Biçimleri Üzerine Alternatif Bir İnceleme / Phonetic and Semantic Parallels between Turkish and PIE Roots: An Alternative Study on the sta- Root and Turkish iz-te-en and üst- Forms
Download
Ahmet Ardıç Türkçe Etimoloji turkicresearch.com 2026
Description: Öz Bu çalışma, Proto-Hint-Avrupa (PIE) sta-/steh₂- kökü ile Türkçe kökler arasındaki olası fonetik ve semantik paralellikleri incelemektedir. PIE literatüründe söz konusu kök “durmak, dikilmek, bulunmak” anlamıyla açıklanırken, Türkçede benzer işlevler taşıyan köklerin varlığı, alternatif etimolojik yorumların geliştirilmesine imkân tanımaktadır. Araştırmamızda üç farklı yöntemle bu paralellikler ortaya konmuştur: / This study examines possible phonetic and semantic parallels between the Proto-Indo-European (PIE) sta-/steh₂- root and Turkish roots. In PIE literature, the root is generally explained with the meaning “to stand, to be upright, to be present.” However, the existence of similar functions in Turkish roots allows for the development of alternative etymological interpretations. Our research identifies three different approaches to establish such parallels:
7 Hint Avrupa Dilleri ve Türkçe Koyun Adlandırmaları: Fonetik ve Semantik Paralellikler / Sheep Naming in Indo European and Turkish Languages: Phonetic and Semantic Parallels
Download
Ahmet Ardıç Diğer https://www.academia.edu/169884318/Hint_Avrupa_Dilleri_ve_T%C3%BCrk%C3%A7e_Koyun_Adland%C4%B1rmalar%C4%B1_Fonetik_ve_Semantik_Paralellikler_Sheep_Naming_in_Indo_European_and_Turkish_Languages_Phonetic_and_Semantic_Parallels 2026
Description: Bu çalışma, Hint Avrupa (IE/PIE) dillerinde “koyun” anlamına gelen kök biçimlerin Türkçe karşılıklarıyla fonetik ve semantik düzeydeki paralelliklerini incelemektedir. PIE kökleri (h₂ówis, h₃éwis, h₂ówyom) ile Türkçe koyun/xoy biçimleri arasındaki benzerlikler yalnızca ses düzeyinde değil, anlam bağlamında da dikkat çekici örtüşmeler sunmaktadır. Anadolu ağızlarında kullanılan eveç/öveç gibi biçimler, IE dillerindeki karşılıklarla karşılaştırıldığında tarihî temas, ödünçleme veya rastlantısal paralellikler bağlamında tartışmaya değer bir alan açmaktadır. Bunun yanında, İngilizcedeki sheep sözcüğü (muhtemelen PIE köklerinden türememiş olup, kökeni bilinmeyen) bir Germanik biçim olan skæpan’a dayandırılmaktadır. Türkçe şişek, şeşek, şişe (Anadolu ağızlarında “koyun” anlamında) biçimleri ile Germanik zincirdeki sceap (Eski İngilizce), scep (Eski İngilizce), scap (Northumbrian), *skæpan (West Germanic varsayımsal biçim), schap (Orta Hollandaca), scaep (Orta Hollandaca), scaf (Eski Yüksek Almanca), Schaf (Modern Almanca) biçimleri arasında fonetik düzeyde dikkat çekici paralellikler bulunması, çalışmanın kapsamını yalnızca PIE kökleriyle sınırlı tutmayıp Germanik zincirle de karşılaştırmalı bir inceleme yapmayı gerekli kılmaktadır. Bu bağlamda Türk dilli göçebe grupların geniş coğrafyalara yayılması ve Hun, Kıpçak, Tatar akınları gibi tarihsel karşılaşmalar, dilsel etkileşimlerin olası kanalları olarak değerlendirilmektedir. Çalışma, doğrudan genetik akrabalık iddiası taşımamakla birlikte, fonetik paralellikler ve semantik örtüşmelerin tarihî etkileşim ve ödünçleme ihtimallerini tartışmaya açan güçlü göstergeler olduğunu ortaya koymaktadır. / This study examines the phonetic and semantic parallels between root forms meaning “sheep” in Indo European (IE/PIE) languages and their Turkish counterparts. The PIE roots (h₂ówis, h₃éwis, h₂ówyom) and the Turkish forms koyun/xoy exhibit striking correspondences not only at the phonetic level but also in semantic context. Forms such as eveç/öveç found in Anatolian dialects, when compared with their IE equivalents, open up a field of discussion in terms of historical contact, borrowing, or accidental parallels. In addition, the English word sheep (most likely not derived from PIE roots and generally traced to the Germanic form skæpan of unknown origin) occupies a special position. The Turkish forms şişek, şeşek, şişe (used in Anatolian dialects with the meaning “sheep”) show notable phonetic parallels with the Germanic chain *sceap (Old English), scep (Old English), scap (Northumbrian), skæpan (West Germanic hypothetical form), schap (Middle Dutch), scaep (Middle Dutch), scaf (Old High German), Schaf (Modern German). The presence of such parallels makes it necessary to extend the scope of this study beyond PIE roots to include comparative analysis with the Germanic chain as well. In this context, the wide dispersal of Turkic nomadic groups and historical encounters such as the Hun, Kipchak, and Tatar incursions are considered possible channels of linguistic interaction. While the study does not claim direct genetic relationship, it demonstrates that phonetic parallels and semantic overlaps provide strong indicators that invite discussion of historical contact and borrowing.
67 kayıttan, 61 - 67 arası gösteriliyor.